Lansman rakip analizi pozisyon ile ilgili sık sorulan sorular
Lansman Rakip Analizi Pozisyon: Kısaca
Rakip analizi yaparken pozisyonun amacı, pazardaki boş alanları bulup ürününü orada konumlandırmaktır. Lansmanınızdan önce rakiplerinizin ne yaptığını, nasıl konuşlandığını ve hedef kitleyi neyle cezbettiklerini anlamak gerekir. Böylece siz farklı bir açıdan, farklı bir mesajla ortaya çıkabilirsiniz. Rakip analizi pozisyon stratejisi, lansmanınızı sadece bir duyuru değil, pazar içinde bilinçli bir hamle haline getirir.
Rakip Analizi Neden Lansmanı Etkiler?
Lansmanı ilk duyurduğunuzda insanlar çoğunlukla muhasız değildirler. Aynı kategorideki diğer ürünleri zaten biliyor, kullanıyor veya en azından duymuş olabilirler. Eğer lansmanınızda "biz de aynı şeyi yapıyoruz ama daha iyi" dersek, kimse dikkat etmez. İnsanlar zaten "iyi" seçeneklere sahiptir.
Rakip analizi yaparak öğrendiğiniz şey, o "iyi" seçeneklerin neyi göz ardı ettiğidir. Belki bir rakip fiyatlandırmaya odaklanmış, ama hizmet kötüdür. Belki başka bir rakip sürat sunuyor ama öğrenme eğrisi çok diktir. Ya da hiç bir rakip "büyük kuruluşlar içindeki bireysel kullanıcılar" için çözüm sunmamıştır. İşte bu boşluk, sizin konumlandırmanızdır.
Pozisyon Belirlemek İçin Hangi Rakipleri İncelemeli?
Direkt rakipleri analiz etmek temptingdir, ama ben genellikle geniş bakıyorum. Ürünün kategoric olarak rakibi olmayan, ama aynı sorunu çözen seçenekleri de inceliyorum.
Örneğin, eğer yeni bir proje yönetim aracı lansmanı yapıyorsanız, direkt rakipleriniz belli (benzer özellikteki diğer araçlar). Ama hedef kitleniz aslında Excel, Google Sheets ya da başka bir genel aracı kullanıyor olabilir. Bu "alternatif çözümler" analiz etmek, pozisyonlandırmanız için daha değerlidir. Çünkü siz direkt rakipten değil, insanların mevcut çözümünü bırakmalarını hedefliyorsunuz.
Analiz ederken şunları yazıyorum:
- Rakibin birincil hedef kitlesi kimdir?
- Ana faydaları nelerdir? (Websitelerinde, sosyal medyada, pazarlama metinlerinde vurguladıkları)
- Neleri zayıf sunuyor? (Yorumlara, review sitelere bak)
- Fiyat stratejisi ne?
- Hangi kanallarda etkindir?
Pozisyon Stratejinizi Nasıl Belirlersiniz?
Rakip analizi bitince, bir basit tablo açıyorum. Yatay eksende önemli özellikler (hız, esneklik, destek kalitesi, fiyat vb.), dikey eksende rakipler. Her rakibi 1-5 arasında puanlıyorum. Sonra kendi ürünüme bir satır ekliyorum ve tam tersi yönde puan veriyorum. Nerede rakiplerle farklılaştığımız, orada pozisyon vardır.
Bu farklılık tek bir noktada olabilir. Eğer tüm rakipler "profesyoneller için" tasarlanmışsa, siz "başlayanlar için" konumlanabilirsiniz. Eğer tüm rakipler yüksek fiyatlıysa, siz uygun fiyat olabilirsiniz. Eğer hepsi genel amaçlıysa, siz belirli bir endüstriye odaklanabilirsiniz.
En etkili konumlandırma, tek bir boyutun tam tersidir, değil tüm boyutlarda biraz daha iyidir.
Lansmanınıza Pozisyonu Nasıl Entegre Edersiniz?
Ürün lansmanı rehberine başladığımda hep şunu söylerim: konumunuz dışarıya sadece tanıtımlarda görünmez, her şeyde görünür. Açılış sayfasında, ilk e-postada, lansman günü sosyal medya gönderilerinde, basın bülteninde.
Eğer pozisyonunuz "hızlı kurulum" ise, "15 dakikada başlatın" cümlelerini tekrarlayın. Eğer "destek" ise, insanlarla iletişim kurmayı vurgulayın. Pozisyon, lansmanın omurgasını oluşturur. Anlattığınız her şey bu merkezi fikirle uyumlu olmalıdır.
Konumlandırma Hatasından Nasıl Kaçınırım?
Lansmanlarımda yaptığım en yaygın hata, "herkes için" olmaya çalışmaktır. Rakip analizi yaptıktan sonra, beş tane farklı pozisyon arasında geziniyorum, hiçbir karar veremiyorum. Ama bu yanıltıcıdır. Herkes için konumlandırmak, kimse için konumlandırmamaktır.
Pozisyonunuz seçici olmalıdır. Birileri için ideal, birileri için değilse, doğru yolu bulmuşsunuz demektir. Lansmanınızdan önce, "bu ürün kim için değildir?" sorusuna net cevap verebilmeniz gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Lansman öncesi rakip analizi kaç hafta yapılmalı?
8 haftalık bir takvimi takip ederseniz, 6-7 hafta öncesinde başlamanız yeterlidir. Analiz yapıyorsunuz, pozisyon belirliyorsunuz, mesajınızı yazıyorsunuz. Çok erken yaparsanız market değişebilir, çok geç yaparsanız yetişmez.
Direkt rakiplerin haricinde başka kimi incelemeli?
Benimle çözdüğü sorunu başka yöntemlerle çözen herkesi. Ayrıca, ürünün sürümünden önceki seçenekleri de (eski yazılım, manuel işlemler, başka kategorideki araçlar).
Pozisyonum yanlışsa, lansmanından sonra değiştirebilir miyim?
Teknik açıdan evet, pratik olarak zor. Lansmanı ilk haftalarda "kim olduğunuz" konusunda çok güçlü bir ilk izlenim oluşturur. Değiştirmek yerine, doğru analiz yaparak başlamak daha akıllıdır.
Rakip analizi yaptıktan sonra, lansmanın hangi aşamasında pozisyon yazılmalı?
Açılış sayfasını yazarken, mesajları belirlerken, hatta beta kullanıcılarını seçerken. Pozisyon, lansmanın tüm döngüsünü yönlendirir.