Lansman ürün adı trademark yaparken sık yapılan hatalar

Kısa Cevap

Lansman ürün adınızı trademark yaparken en sık yapılan hatalar, araştırma yapmadan başvuru yapmanız, benzer markaları gözden kaçırmanız, yanlış mal-hizmet sınıfını seçmeniz ve başvuruyu çok geç ya da çok erken yapmanız olur. Ben de ilk lansmanımda bu hataların birkaçını yaptığım için şimdi deneyimlerimden bahsetmek istiyorum.

Araştırmasız Başvuru Yapmak

Başvuru yapmadan önce hiç araştırma yapmamak, bu alandaki en maliyetli hata. Birçok girişimci, ürün adı çok beğendiği için hemen marka başvurusu yapıyor. Oysa başvurunuzun reddedilme ihtimali yüksek olabilir.

Benzer isimleri kontrol etmek için resmi marka veritabanını kullanmalısınız. Türkiye'de Türk Patent ve Marka Kurumu'nun (TPMK) veri tabanına bakmalısınız. Ayrıca aynı alan adının başka bir ülkede tescilli olması da soruna yol açabilir, özellikle uluslararası genişleme planınız varsa.

İlk lansmanımda ben de bu hatasını yaptım. Adı çok sevdiğim için doğrudan başvuru yaptım, ancak bulduğumda sektördeki bir başka şirketin neredeyse aynı adıyla zaten marka başvurusu yapmış olduğunu öğrendim. Bu başvuru reddedildiğinde, baştan araştırma yapsaydım bu zaman ve parayı harcamayacaktım.

Mal-Hizmet Sınıflandırmasını Yanlış Yapmak

Trademark başvurusunda mal ve hizmetleri sınıflandırmanız gerekir. Birçok kişi bunu, ürünün ne olduğundan ziyade hangi kategoriye sığdırılabileceğini düşünerek yapar. Bu da başvurunun kapsamını daraltıp, gelecekte veri kaybına neden olabilir.

Örneğin yazılım ürünü lansmanı yapıyorsanız, sadece "yazılım" kategorisini seçmek yerine, ürünün hangi işleri gördüğünü, hangi sektörlerle ilişkili olduğunu düşünmelisiniz. Eğer pazarlanması sözkonusu ise, o hizmetleri de ayrı sınıflar altında belirtmelisiniz.

Bu konuda kesinlikle bir hukuk müşaviri veya marka danışmanıyla görüşmenizi tavsiye ederim. Sınıflandırmayı yanlış yapmak, ileride başka bir şirketin benzer ürünle piyasaya girmesini engelleyememenize neden olur. Yüzünüzde açılan kapı, başınıza çatı çökmek demektir.

Benzer Markalar Gözden Kaçırılması

Başvuru öncesinde yalnızca tamamen aynı isimler aranması başka bir yaygın hata. Benzer sesler, benzer yazılışlar ve benzer anlamları taşıyan markalar da dikkat çekmelidir.

Marka başvurusu yapanlar genellikle "Bu tamamen farklı" diye düşünüyor, ama inceleme yapan uzmanlar, halkın kafasında karmaşa yaratabilecek benzerliği tespit edebiliyor. Eğer marka benzerliği varsa, başvurunuz reddedilebilir ya da çok uzun süre beklemeye alınabilir.

Bunu test etmek için, adınızı bir ses olarak okuyun. Diğer markalar seslendirilince aynı mı geliyor? Yazılı olarak karıştırılabilir mi? Anlamsal olarak çelişkili mi? Tüm bu sorulara "evet" cevapları gelmişse, farklı bir isim düşünmeyi ciddi şekilde değerlendirmelisiniz.

Başvuruyu Çok Erken veya Çok Geç Yapmak

Lansman öncesi hemen öncesinde başvuru yapmanız, başvuru süresince rakiplere açık vermek demektir. Ancak lansman sonrasında başvuru yapmak da riski artırır.

İdeal zaman, ürünü testlemek ve ismi kesinleştirdikten sonra, ancak pazarda büyük ölçekte tanıtmadan önce başvuru yapmaktır. Örneğin, 8 haftalık lansman takviminize bakarsanız, lansman haftasından 4-6 hafta önce başvuru yapmanız uygun olur.

Çok erken başvuru yapmak, marka kullanım durumunda sorun yaratabilir. Çok geç başvuru yapmak ise, rakipleriniz tarafından başvuru yapılma riskini artırır.

Başvuru Belgesini Eksik Hazırlamak

Başvuru dosyasını hazırlarken, logo tasarımını, ürün görselini ve markanın nasıl kullanılacağını gösteren belgeleri eksiksiz sunmalısınız. Eksik belgeler başvurunun bekleme süresini uzatır.

Kendi iç açılış sayfasında ve sosyal medya planlarında ürün adı nasıl sunacaksanız, tam o şekilde başvuru belgelerine yansıtmalısınız. Tutarlılık, başvurunun kabulü için önemli bir faktördür.

Sık Sorulan Sorular

Lansman gün içinde başvuru yapabilir miyim?

Tekniken evet, ama tavsiye etmem. Lansman gün içinde başvuru yapmanız, başvurunuzun henüz gözden geçirilmediği bir dönemde ürünü pazara sürmeniz demektir. 4-6 hafta önceden yapılan başvuru daha güvenlidir.

Başvurum reddedilirse ne olur?

Red kararı aldığınızda, belirtilen sebepleri düzelterek yeniden başvuru yapabilirsiniz ya da başvuruya itiraz edebilirsiniz. Bu süreç ek masraf ve zaman gerektirir. Bu yüzden baştan dikkatli olmak çok önemlidir.

Uluslararası lansmanım varsa, tüm ülkelerde trademark yaptırmalı mıyım?

Başlangıçta, ana pazarlarınızda yapmak yeterli olabilir. Ancak ürün başarılı olursa, hızla diğer ülkelere genişletmeyi planlamalısınız. Uluslararası marka sistemleri kullanarak birçok ülkede aynı anda başvuru yapabilirsiniz.

Marka danışmanı tutmak ne kadar masraf olur?

Danışman tutmak ek masraf olsa da, başvurunun reddedilme riskini önemli ölçüde azaltır. Kendi başınıza araştırma yaparsanız, daha az masraf edersiniz ama hata yapma ihtimaliniz artar. Değişim hesabını kendi durumunuza göre yapmalısınız.